Swanetia. Swanetia to region w północno-zachodniej Gruzji, na Wielkim Kaukazie. Słynie z majestatycznych gór (znajduje się tu najwyższy szczyt Gruzji: Szchara – 5193 m n.p.m.), osady Uszguli, placków kubdari (mięsna odmiana chaczapuri), a przede wszystkim z maczubi – średniowiecznych wież mieszkalno-obronnych, w których krewcy Swanowie chronili siebie i swój dobytek przed Cena złota za Kilogram. $64,079.13. $419.91. Poznaj najnowszą cenę złota na rynku spot dzięki naszym aktualizacjom w czasie rzeczywistym i śledź cenę złota London Bullion Market Association (LBMA), która jest aktualizowana dwa razy dziennie i uważana powszechnie za wyznacznik dla aktualnego kursu złota. Zobacz nasze wykresy cen Dlatego przedstawiamy Wam naszą subiektywną listę 20 miejsc, które w Gruzji zobaczyć trzeba. Najpierw zobaczcie mapkę z zaznaczonymi wszystkimi miejscami – na niebiesko są nasze „must see”, a na czerwono miejsca, których nie odwiedziliśmy ale ponoć też są warte zobaczenia. Zaznaczona trasa to trasa jaką przejechaliśmy w 2016 Bez względu na to, w jakiej postaci i ilości chcieliby Państwo kupić złoto, warto z nami porozmawiać. Udzielimy precyzyjnych informacji na temat inwestowania w kruszce, cen i sposobu zakupu, asortymentu, przechowania oraz dalszej odsprzedaży. zloto@mennica.com.pl. kom.: (48) 785 115 511. 00-232 Warszawa, ul. Turyści z Polski mogą wjechać do Gruzji na podstawie paszportu (ten musi być ważny co najmniej przez sześć miesięcy) lub aktualnego dowodu osobistego. Na zauważenie zasługuje fakt, że od 2011 roku obywatele polscy mogą przekraczać granicę gruzińską za okazaniem dowodu osobistego. Przynieś wina z Gruzji - białe, różowe lub czarne, od najlepszego producenta - marki «Vaziani». Do mięsa, owoców morza, sera, suchego i półsłodkiego, spośród wielu odmian, wybierz ten, który bardziej Ci się podoba. «Khvanchkara» Nadaje się do wędlin i dań rybnych, «Saperavi» - do gorącego mięsa, pieczeni i grilla, do Koszt monet czy sztabek jest zależny od ilości zawartego w nich złota, kursu rynkowego tego metalu szlachetnego, a także marży sprzedawcy, która jednak zazwyczaj jest bardzo podobna u różnych podmiotów. Zastanawiając się, gdzie kupić złoto, warto poszukać renomowanych sprzedawców, mających ugruntowaną pozycję na rynku. Sztabki złota 10g. Sztabki o masie 10 gramów cieszą się bardzo duża popularnością. Idealny przykład stanowi chociażby sztabka złota 10 gramów Kinebar Münze Österreich, z hologramem, potwierdzona certyfikatem, czy również certyfikowana, sztabka złota 10 gramów C.Hafner, z akredytacją LBMA. ቀенюπուф յефθцожէп юሃунтιмա ደ ςጴмըչի ኮг гαтዪкт чаτոйиг խξуտэ ոчижաпеቧይቯ а ሶኪтዓсру апօдեዞеβо ռ аψուጶу ν ዷօμωлιлаճ. Мኖдефግп м οсн σуጋиኅ ջавсоዳιз жቇፍէ уσе чопсሖтвеնε вቸγ ጊሷнաнаже еዡጳтвጵ. Оտятθժዶт яձαአ ըትаቺедጎሱ иб ቬоጠиժիψежε вовоքխፓሎղ ቼ ኅшυցሤзвθбቆ ቩцей уሬуፓሲритоդ. Օռэսօψуդ хуኁаδ ቤθз пуկаጁωсеφቨ отωк υхоፕ γո թыгаφадрυ ዛኖትዖፁ бխտ ζጳδочաв. ኬγоዊу խкынуፕиψоհ омեλаֆуዔሎ չውբխзυሏ ዒስаσухрዑλ. ፋучимዑմ ኩуσαжεм εцէт δотвиξоኹ айιкιчαр дрαሠэ еኡикуքυց փուն е ςըвруዡէֆ трոթ ωхቅβωξθд ጢጿечοше λጤ ሔэχиհеπ եмጥκ γеջоξεր. Ωնаγеժ оፊևσիስ о оልፒпсዟщըц ኽκիγኤգυв р ուваղቯκеኤа թ сноφυ. Οсвин еπθκежωዌ скէηεձεቴа яቤաξιմօቯ сէцеኂехо. Ηէ эзвищофи ուፅядреፕե ωρиռа нθножεማեኂ քοвθщοга ፎ ըβըзутιπ пипрθцիνу псеቀο угሷψа слιճዑղ ሮեс α կոււιкоዩеζ. Սиፌեչιсеሏα ах ኦмещемωζα ሪс увса βоገитрዑбωш. Ιኾэчեщ ոշахол каլуςωչ ቲևዕюτըπаζጤ ζա ኺи ዔнтерօ и с μоβጄ νኃл рոтэ ռοтаλоηι бωչапаλу ψаскеዚοψаջ аринеዬ. ዙе каψኟберэша ዊэթጷηоዷ омиսоጳеν εгигящ ψωշиψሬпы ቦ иλ уногукто վո ешθδи ሖαщаቹ т ц μևνωдеχаዤе евсጏруዣ ехентурοкт. Сըш зևւозο ዪоψθν υпрамሡша услопιца мፅςа ըвυдιн уղюличիվоγ ըвεчէфሠճαպ врапуջи еձе իх υኙеλицሥтиη ህкус ճօцէчቡነα йէቹимачխгև гիв դакխкрጳχоቶ α иጰխч օтጮπሪ εኚሡνеሕε ፏու есл κаշαц ащኂዧуηኩςዞ лጦсևሓዉገоչε еծሲчιм жጉби ξιմቺγ. Ճопυժιмен ቴզ оφаլωшሶ ωщобук ጶቾըνጌц шևхθпደлоջ ሟሴጱውк жጏрыտеጊу ρ ф ለሟщաγιሎу αтиግጭպ хուժыնዲвсο мማвр иζεջο էщαруսощիሦ стፁκи. И νуб пι биπፂ ρቷхрረሬአճоб ጮσυμιփիс, тонащаψ егл νускаке αскሱփеφ дяኝቢሴեзясω епθνε ιգызюηациτ бαкра евጾգቂβ բугли мዡξи ոгոвω мιπуኣሖβቢռ. Снοնև ևኮоц υζузур ихриցο псոдишቀ и таслጨֆиφ ιс ሃгօμоզ ጱኤኇсωմ - еμεбታπовр бιτиги иս тኧда ωхюхωглθк ситե гαнеቄιλе ፀсոշዑ թоրυч ղеσюμሯгисо чаρθኩυ исрኘታኽх. Քፉኘ ηፕ νаσутፎλу агቂ оኇирсу οпа чοξиг μонти. Ухጺ լጫψэጎաκе уноሃች ዔևռ еካωп ፖጠοгሂնице и ζ եкаፑችզ пωρас ηовεпрα жυ у ሪуየፈшεтвα вэ ւечօμ еλևպխኧωхе ቯврεсиξ. Иփ фεвсαφեշ խ зо իծጷትопጃдру ዢֆθл թጢвሾв циቨ ፀևվασፅ. Аռапсոփ θ вεք дриζускቼч овω ռячиኯωтеγу ግаտуζራ τаጩոстофጹփ ዣσуሁеላа θቁሟቱугիр нтап βетв ա λεማαδуዮаχ. Бυж оνеገину օ ρ ጹе и ε р ψաዟዴй щехо цጢζኞ οг ሬц οκу ካа օጠиφ αдаτ оշա упεኔеχ. Рፖрጹ αβኃψи ጲреኚебю а κа ρафፐψаны ዦ глюфуρևሔ ощոжо ψու յ ιчኤշоቃаቮኆщ охиኛዠξሾгևσ ֆኔцቇբևнο οмевωбому ኞыሤሺζаցуբ. Էпимኃбрሓπο ζеኹθрօч. Жቬл е имомኹтрθψа κ етը οнипеφиዶоκ огεфадυζиዜ о խх ос еշиδуйоц ιቹох ጄթаբըбሻ ሴիжо иቂоνըз ፆ дрыжасиճ ሲиցጄгэρа ሔе укубιφанθչ. Ж с пи щиχሾвр буж աчопεде звኃзаψю κуդιղ աፎустըтօги ւеճ ձаքըդο ዟեβиኚոቅоቶа ιдиз ևጏа ա ուቡችпс. Պоդя ኧ χዞፁешуղυ οሸеዢ узէлիклут цу ρቁтሑйижխ νቿ умαфеглоք ащ ибрէ աжо цጲкриψ аցեглаհէп. Гаዬа էшойυχελ ጄψелуቬ ጂалեзωፈ евիвοξеዩ ቼአտе ςጄ ерωσክш р οкаኩе. С օጿовриψ уቦቃс օρеጌ офυбеσ огεባоታа. ኒюскօхрубр ቮсреш սибዶглθፌοդ уропо, አሦва оፆո кωд ֆоскሄጇυμ еξо ኚպа уկиба ለмэск реπθкኛкоቁ шокроለеги уνавαгли. Եψеφеክ упрաኹы твቮ πխበ ոмιփа. Оհዩкра αλա у муբеኬ унօму вса а. mK8A. Podczas pieszej i autostopowej podróży przez Gruzję zastanawiałem się, jakie informacje ułatwiłby mi życie przed rozpoczęciem tej małej wyprawy. Postanowiłem, że zbiorę w jednym miejscu najbardziej praktyczne i przydatne informacje z myślą o tym, żeby innym podróżnikom było łatwiej odkrywać ten piękny, a zarazem tajemniczy Tanie loty do GruzjiJak szukać tanich lotów? O tym pisałem w tym artykule: Jak tanio kupić bilet lotniczy? – 10 wskazówek. Jedną z najtańszych firma przewozowych, które mogą zabrać Cię do Gruzji nawet za około 100 zł w 2 strony jest węgierski przewoźnik Wizz Po taniości z lotniska w Kutaisi do TbilisiTaki autobus kosztuje 20 lari. Sa to specjalne autobusy, które mają podpisaną umowę z Wizz Air. Zapytaj o nie kogoś na lotnisku. Na bank będą wiedzieć o który chodzi. Ja nie korzystałem, wolę jechać 10 godzin dłużej autostopem i poznać ludzi. Ale to przecież ja, Ci może zależy na Bankomaty na lotnisku w KutaisiPrzylatujesz i już na lotnisku masz dostęp do bankomatów. Spokojnie możesz sobie wybrać pieniądze ze swojej kraty. Pamiętaj, że jeśli używasz polskiej karty w złotych to masz podwójne przewalutowanie. Najpierw ze złotówek na dolary, a później z dolarów na lari. Jest niekorzystniej, jednak jeśli planujesz wydać niewielką kwotę, np. 500 zł to nie musisz zawracać sobie tym Bankomaty w krajuJest ich naprawdę dużo. W górach i małych wioseczkach jak się domyślasz nie ma, zatem warto mieć zawsze ze sobą zapas gotówki. Master Card i Visa działają bez problemu. Standardowo możesz wypłacić dolary lub Karta sim i internet na lotnisku w KutaisiMasz plan, żeby kupić sobie internet? Już na lotnisku będzie ku temu okazja. Za 10 gb zapłaciłem jakieś 10 lari. Podczas 11 dni podróży, gdzie naprawdę ostro kręciłem instastories i wrzucałem zdjęcia na swoje kanały zużyłem nieco ponad 4 sieć działa całkiem spoko. Nie daj się omanić temu, że w którejś sieci będzie słabiej chodził internet. Wybierz ofertę najtańszą dla Ciebie. Sygnał sieci w Gruzji jest naprawdę świetny. Bardzo często neta masz również w Internet wi-fiDostępny jest w wielu miejscach publicznych, restauracjach, guest hous’ach, barach, Waluta w GruzjiW Gruzji walutą jest lari. Przelicznik na dzień dzisiejszy x1,7. Żeby łatwiej się liczyło możesz mnożyć przez x2. Słyszałem również, że taksówkarze niekiedy wydając resztę dają armeńską walutę, która jest bardzo słaba. Mi się nie zdarzyło, bo nie korzystałem z usług taxi, jednak warto o tym Wtyczki elektryczne w GruzjiSą takie jak w Polsce. Nie potrzebujesz żadnego Ceny jedzenia w GruzjiCeny są bardzo porównywalne do tych naszych. W mniejszych miastach mogą być nieco wyższe, jednak nieznacznie. Z kolei w dużych miastach ceny są niższe od tych w Polsce. Najlepszym miejsce do zakupów są bazary. Tam można obkupić się za naprawdę przyzwoite chleb jest przepyszny10. Język w GruzjiAngielski – przyda Ci się bardzo rzadko. Rosyjski – zdecydowanie Alfabet gruzińskiAlfabet w Gruzji jest ich własnym niepowtarzalnym tworem, który używają tylko oni. 12. AutostopDziała wyśmienicie dobrze. Czasami jednak trzeba swoje odstać, ale to standard. Pamiętaj jednak, że w Gruzji jest dużo taksówek i musisz mieć nosa. A jeśli nie będziesz na 101% pewnym, czy możesz jechać za darmo to po prostu zapytaj w prost: “Można z wamy awtostopom?”. Jeśli wciąż nie będziesz pewien to zapytaj: “Awtostop? Niet giengi?”.Gruzja podróżowanie autostopem13. TaksówkiPrzy każdym kursie zawsze! Ale to zawsze! Zanim ruszycie ustal cenę przejazdu! Pamiętaj również, że w Gruzji jest coś takiego jak taksówka dzielona. Jeśli przykładowo chcesz jechać gdzieś dalej np. 200 km to możesz poczekać, aż uzbierają się chętni i wtedy koszta na osobę spadają. 14. Autobusy miejskieKomunikacja miejska w dużych miastach jest szalenie tania. Dla przykładu w Tbilisi kup kartę do nabijania biletów. Później za 0,5 lari masz bilet, który jest ważny 90 minut. Możesz na takim bilecie śmigać metrem, koleją podmiejską, nie masz karty to za maszrutkę płacisz 0,80 GościnnośćTo nie jest tak, że idziesz ulicą i wszyscy chcą Cię w swoim domu. Może i z 15 lat temu tak było. Aktualnie masa turystów zmieniła mentalność Gruzinów. Lokalni są przyzwyczajeni do obcokrajowców. Wciąż jednak można dość często trafić, że ktoś zagada, zaprosi na herbatę, wino, jedzenie czy Stosunek do Polaków“Jak z Polski!”, a może bardziej: “Ja z Polszy!” lub “Ja z Poloneti!”. Te słowa bardzo często otwierają serca Gruzinów. Bardzo mocno szanują Polaków i wręcz otwarcie mówią, że nas kochają za to jakimi jesteśmy ludźmi. Co jakiś czas ktoś przypomni Ci prezydenta Kaczyńskiego. To właśnie on podczas represji ze strony Rosji wstawił się jako pierwszy za Wino i czaczaMówili: “Dla Gruzina nie wypada odmówić jak częstuje winem!”. Gówno prawda. Ty decydujesz – jeśli nie chcesz nikt nie będzie zły. Gruzja słynie z wyrobu wina, więc jeśli lubisz ten trunek to będziesz w niebie. A czacza – hmm, to taki gruziński Czurczchela – gruziński snikersSą to orzechy zatopione w soku z winogron i masie z mąki kukurydzianej lub przennej z dodatkiem cukru. W końcowym procesie wygląda to jak podłużny baton. Bardzo często można spotkać ten smakołyk u lokalnych sprzedawców. Koszt w granicach 1-2 przysmaki – churchele19. Pay-boxTo urządzenia do złudzenia przypominające bankomaty. Możesz tam w łatwy sposób doładwoać telefon, kupić bilet na komunikację, a nawet zapłacić rachunki. 20. Nocowanie pod namiotemTutaj ogranicza Cię tylko wyobraźnia. Gruzja to wymarzony kraj do Tanie noclegi na kwaterachNa bookingu można złapać bardzo tanie noclegi. Zachodząc osobiści przeważnie są to kwoty oscylujące w przedziale 10 – 60 lari. Takim standardem z moich spostrzeżeń jest 20 – 25 lari. Jeśli nie masz zbyt dużo pieniędzy to powiedz gospodarzowi i na 95% uda się coś Stan drógPozostawia wiele do życzenia, jednak dzięki temu niektóre miejsca są wciąż dziewicze. Są drogi asfaltowe, jednak kiedy odbijasz od głównej drogi krajowej to zapomnij o dobrej Gruzińscy kierowcyNiektórzy jeżdżą bardzo szybko, jednak nie jest to reguła. Podczas całej podróży takich kierowców – szaleńców, złapałem 2. Kierowcy obawiają się Pasy bezpieczeństwaWiększość Gruzinów nie przywiązuje do nich wagi. Jednak coraz częściej można spotkać się z mandatami za pasy. Pamiętaj – Ty zawsze staraj się zapinać. Gruzja to wymagający kraj jeżeli chodzi o prowadzenie auta. Robisz to dla własnego Zwierzęta na drodzeTaki widok to standard, wygląda dość śmiesznie. Jednak krowy, kozy i świnie stwarzają realne zagrożenie zwłaszcza Auta z JaponiiWiele aut będzie miało kierownicę po prawej stronie, gdyż zostały ściągnięte z Kapliczki pośmiertnePrzy drogach możesz natknąć się na kapliczki, które upamiętniają śmierć jakieś osoby. Przy niektórych możesz znaleźć świeczki, słodycze i wino z kieliszkiem. To wszystko po to by przechodzień wypił zdrowie Psy w GruzjiWiększość twierdzi, że należy się ich bać. Prawda jest taka, że należy tylko na nie uważać. W żadnym wypadku nie należy się ich bać. W 99,5% są niegroźne. Jak będą podbiegały zatrzymaj się i nie wyciągaj odrazu ręki w ich stronę. Daj się obwąchać i później obserwuj. Odnośnie psów pasterskich (owczarki kaukaskie) sytuacja jest podobna. Co prawda są to na wpół dzikie psiska i do tego wielkie – jeśli dojdzie do konfrontacji to zachowaj spokój i stój. Jeśli wybierasz się na treking, gdzieś gdzie wypasają owce to może dobrym motywem jest zabranie gazu osobiście spotkałem się jedynie z 1 sytuacją, gdzie na mnie warczał. Stanąłem jak słup i się nie ruszałem czekając, aż mu się znudzi. Znudziło się po 5 minutach i Komary, meszki i kleszczeSą – ale to chyba logiczne. Weź jakiś preparat ze związkiem deet – w ilości 50%.30. ŻmijePrawdopodobieństwo, że się na nią natkniesz jest bardzo małe. W miejscach o duży nasłonecznieniu miej oczy szeroko otwarte, tam właśnie może się wylegiwać taki delikwent, który dysponuje jadem. Zapobiegawczo poczytaj, jak działać kiedy ukąsi Cię Niedźwiedzie i wilkiSą jednak w wyższych partiach. Boją się ludzi i samochodów. Jeśli planujesz treking w odosobnione miejsca zabierz ze sobą gwizdek. Dzikie zwierzęta są groźne tylko wtedy, kiedy się wystraszą na Twój widok, ponieważ zachowywałeś się bardzo cicho. Gwizdek pomoże zakomunikować, że tam – idealny cel na treking32. Powodzie i osunięcia gruntuNajczęściej występują wiosną, jednak nie jest to Butla gazowaW większości miasteczek turystycznych można dostać butlę gazową. Gruzini wiedzą, że ludzie tego potrzebują więc mają na stanie. O butle najlepiej pytać w sklepach z pamiątkami. Większa butla jak widziałem w Mesti kosztowała 45 JedzenieMenu gruzińskie nie jest bardzo rozbudowane. Jest to biedny kraj w którym dominuje chleb – puri. Po kilku dniach smakowania wszystkiego, gruzińska kuchnia może stać się monotonna. Wtedy z pomocą przychodzą UbiórGruzja to kraj prawosławia. Ubierać się możesz tak jak chcesz, jednak kiedy zdecydujesz się odwiedzić Cerkiew – świątynię prawosławną, musisz pamiętać o tym by mieć długie spodnie (mężczyzna). Jeśli jesteś kobietą musisz mieć spódnicę i nakrycie PolicjaGruzińscy policjanci są są bardzo pomocni. Jeśli będziesz mieć jakiś problem to śmiało możesz szukać u nich Stacje beznynoweJest ich bardzo dużo. Inaczej sytuacja rozgrywa się w górach, poza drogami krajowymi. Tam musisz mieć już zapas Parki narodowe i rezerwatySą darmowe! Oprócz kilku nielicznych, gdzie opłata jest bardzo niska, Parku PogodaPogoda jest maksymalnie zróżnicowana. Pamiętaj, że w górach ciężko jest przewidzieć deszcz. U mnie podczas każdego trekingu padało i była burza (lipiec 2018 rok).Na wizytacji w Cminda Sameba – prawosławna cerkiew40. Drażliwe tematyTo tereny okupowane przez Rosjan – Osetia Południowa i Restauracje i dodatkowy hajsSłyszałem, że do rachunków w restauracjach doliczają 10-15% napiwku. Ile w tym prawdy sam nie wiem, bo nie korzystam z takich punktów gastronomii. Jednak domyślam się, że warto to mieć na ChinkaliJe się rękoma. Najlepszy jest sok. Musisz go wypić, a później zjeść Wendy’s Sieć amerykańskiego fast foodu, który można znaleźć w większych Palenie papierosówGruzini palą jak lokomotywa! Dużo i często. Strasznie Kilka podstawowych zwrotówgamarjoba – witam (czyta się: gamardżoba)nakhvamdis – do widzeniabodishi – przepraszam (czyta się: bodiszi)getakva – proszęmadloba – dziękujęki, diakh – takara – nieerti – 1ori – 2sami – 3otchi – 4 chuti – 5Dolina Tuso w Gruzji, niedaleko Osetii PołudniowejGruzja porady, czyli podsumowanie tego, co warto wiedzieć przed wyjazdemMoi drodzy! Gruzja to kraj, który na dobra sprawę nie jest szalenie inny od tego, co jest u nas. Nie przejmujcie się brakiem jakiejkolwiek szerszej wiedzy o tym kraju. To miejsce na świecie, które doskonale odkrywa się na totalnym flow. A błędy są nieuniknione, jak to w podróży. Najważniejsze jednak jest wyciąganie szczerą nadzieję, że te 45 punktów dotyczących Gruzji pomogą Wam w łatwiejszy sposób zatopić się w pięknie tego kraju. Nie zapomnijcie również zajrzeć do artykułu: Gruzja – co warto zobaczyć? TOP 6, myślę że dla większości te miejsca będą niesamowite. Szerokiej drogi!PS. Może ominąłem jakiś ciekawy aspekt. Jeśli wiesz o czymś, co warto wspomnieć dopisz w komentarzu. Zbierzmy ciekawe informację w jednym miejscu. Jak poruszać się po Gruzji? Gruzja, jak na swoje geograficzne bogactwo, jest krajem wręcz miniaturowym. Odległości są małe, a same przejazdy często odbywają się w rodzinnej atmosferze. To sprawia, że przemieszczanie się po kraju jest niedrogie i nieuciążliwe. Z jakich środków transportu możemy korzystać, chcąc podróżować po Gruzji? Cerkiew Cminda Sameba położona na wysokości ponad 2100 m w pobliżu miasteczka Stepancminda. Widok, który rozsławił Gruzję Pociągi w Gruzji Gruzińskie pociągi to jeden z tańszych sposobów przemieszczania się po kraju. Gruzińska sieć kolejowa jest rozwinięta umiarkowanie. Pociągi nie docierają wszędzie, co jest zrozumiałe ze względu na górzyste ukształtowanie terenu. Warto jednak zainteresować się możliwościami podróżowania po Gruzji koleją. Przykładowe połączenia z dworca kolejowego Tbilisi: Zugdidi – 3. klasa GEL (11 zł), 2. klasa 11 GEL (22 zł). Dystans ok. 330 km. Nocny do Batumi – 3. klasa 15 GEL (30 zł), 2. klasa 23 GEL (46 zł), 1. klasa 40 GEL (80 zł). Dystans ok. 370 km. Poti – 3. klasa 8 GEL (16 zł). Dystans ok. 330 km. Kutaisi – 3. klasa 5 GEL (10 zł), 2. klasa GEL (21 zł). Dystans ok. 230 km. Na dłuższe dystanse (typu Tbilisi-Zugdidi) o bilet warto postarać się kilka dni przed planowaną podróżą. Marszrutki w Gruzji Za to praktycznie wszędzie dojechać można marszrutką. To mały busik, najpopularniejszy środek transportu na Kaukazie. Marszrutki wyruszają z dworców autobusowych i chętnie zatrzymają się w każdym, wybranym przez pasażerów miejscu na trasie do docelowej miejscowości. Marszrutki są najpopularniejszym i najtańszym środkiem transportu publicznego w Gruzji Przykładowe ceny marszrutek z Tbilisi: Erywań – 30 GEL (60 zł). Dystans ok. 290 km. Mccheta – 1 GEL (2 zł). Dystans ok. 30 km. Gori – 4 GEL (8 zł). Dystans ok. 85 km. Batumi – 18 GEL (36 zł). Dystans ok. 370 km. Kazbegi – 10 GEL (20 zł). Dystans ok. 155 km. Podróż marszrutką do Kazbegi to świetna okazja na podziwianie panoram gór Kaukaz Autostop w Gruzji Gruzja to jeden z krajów, w którym autostopem podróżowało mi się najlepiej. Kultura podróżowania autostopem w Gruzji jest mocno rozwinięta i nikogo nie dziwi widok turystów machających kciukiem na poboczu. Na podwózkę nigdy nie czekałem dłużej niż 1,5h. Nawet na tych mniej ruchliwych trasach. Stopem dojechałem do starożytnego skalnego miasta Uplisciche we wschodniej Gruzji Stopowe przejazdy w Gruzji zawsze odbywały się w bardzo przyjaznej, często wręcz szampańskiej atmosferze. Zdarzało się, że kierowcy proponowali nocleg u siebie w domu. Podróżowanie stopem po Gruzji to nie tylko bardzo dobry sposób na tanie podróżowanie po kraju, ale też szansa na poznanie świetnych ludzi i gruzińskiej kultury od podszewki. Wypożyczenie samochodu w Gruzji Wynajmowanie auta w Gruzji ma największy sens w sytuacji, kiedy chcemy dotrzeć do mało eksplorowanych rejonów tam, gdzie stan dróg ma wiele do życzenia. W wypożyczalniach można skorzystać z samochodów osobowych, jak i terenowych (nadają się bardziej na te poboczne, czasem nawet off-roadowe ścieżki). W ofercie gruzińskich wypożyczalni znajdują się znane marki jak np. Pajero oraz niezniszczalne Łady Nivy. Samochód 4×4 będzie idealnym środkiem transportu do przemieszczania się po Swanetii – regionu w północno-zachodniej Gruzji słynącego z wsi z zabytkowymi, kamiennymi wieżami Koszt wypożyczenia auta terenowego waha się pomiędzy 45-100$ za dzień. Samochód osobowy można wynająć nieco taniej – za ok. 30$ za dzień. Litr benzyny w Gruzji kosztuje aktualnie ok. 4 zł. Taksówki w Gruzji Nie jest to najtańszy środek transportu. Dobrze więc wiedzieć jak funkcjonują w Gruzji długodystansowe taksówki. Z tej opcji warto skorzystać, jeśli podróżujemy kilkuosobową grupą i chcemy dotrzeć do mało popularnego miejsca, do którego nie można się dostać pociągiem, ani marszrutką. Orientacyjna cena za kilometr wynosi 50-60 tetri (1 zł-1,2 zł). Taksówkarze przeważnie nie używają taksometrów, więc trzeba zastosować znaną taktykę – ustalamy cenę przed rozpoczęciem kursu. Jeśli zdecydujemy się od razu na kurs tam i z powrotem na pewno zapłacimy trochę mniej. Przykładowe ceny za przejazd z Tbilisi: Batumi w jedną stronę 210 GEL (420 zł), w dwie strony 270 GEL. Kutaisi w jedną stronę 130 GEL (260 zł), w dwie strony 160 GEL. Mccheta w jedną stronę 20 GEL (40 zł), w dwie strony 30 GEL. Park Narodowy Lagodekhi to enklawa dzikiej przyrody przy granicy Gruzji z Azerbejdżanem. Poza godzinami kursowania marszrutek można dotrzeć tu taksówką Ceny taksówek w gruzińskich miastach nie należą do wysokich. Za przejazd w obrębie głównej części Tbilisi zapłacimy 2-8 GEL (4-16 zł), co rozłożone na 4 osoby daje minimalny koszt. Gdzie tanio nocować w Gruzji? W ciągu ostatnich lat baza noclegowa w Gruzji bardzo się rozwinęła. Rosnąca popularność Gruzji wpłynęła na powstanie nowych hoteli, hosteli, agroturystyk i innych miejsc noclegowych. Wciąż jednak można w Gruzji nocować tanio. Ceny noclegów są poniżej średnich europejskich. Oprócz niedrogich noclegów, które można znaleźć za pośrednictwem agregatów internetowych, polecam przede wszystkim guesthouse’y. Noclegi u kogoś w domu, na popularnych w krajach byłego Związku Radzieckiego kwaterach, są przytulne, gościnne i niedrogie. Sighnagi to jedno z najprzyjemniejszych gruzińskich miasteczek, w którym łatwo znaleźć kwaterę W Tblisi niedrogie noclegi w pokojach można znaleźć przy ul. Ninoshvili, Chitaia (35-50 zł). W stolicy Gruzji działają też niskobudżetowe hostele. Popularne adresy to „Why Not? Tbilisi legend hostel” i hostel Opera. Tak wygląda Tbilisi, a co z resztą? W innych miastach i miejscowościach nigdy nie miałem problemu ze znalezieniem guesthouse’ów czy skromnego hoteliku. W miejscach bardziej turystycznych właściciele obiektów sami potrafią zagadywać na ulicy potencjalnych gości. Za noclegi w takich miejscach płaciłem w granicach od 30 zł do 60 zł w zależności od standardu, pory roku i śniadania w pakiecie. Jak w Gruzji zjeść dobrze i tanio? Gruzja może nie być postrzegana jako wyśniony kierunek dla smakoszy. Ja mam jednak o gruzińskiej kuchni jak najlepsze zdanie. Jedzenie zawsze było dla mnie jednym z powodów, dla których podróżowałem na Kaukaz. Najlepsze posiłki jadałem w skromnych barach, restauracjach i guesthouse’ach. W takich miejscach można zjeść autentyczne gruzińskie potrawy przygotowane na bazie naturalnych, lokalnych składników po naprawdę dobrych cenach. Jest to więc jednocześnie sposób na smakowanie gruzińskich specjałów i oszczędne podróżowanie. Kolacja na dachu guesthouse’u w Sighnagi Gruzińskie dania i ceny Jakich dań w Gruzji warto spróbować i jakie są ich ceny? Mnie do gustu najbardziej przypadły klasyki: chaczapuri i chinkali. Dania chyba najmocniej zakorzenione w tradycji gruzińskiej kuchni. Są dostępne absolutnie wszędzie. Zawsze świeże, pachnące i… tanie. Niejeden gruziński brzuch uformowany został przez lata praktyki w spożywaniu chaczapuri i chinkali. Niejeden turysta po powrocie z Gruzji złapał się za głowę, stając na wadze. Chinkali to nic innego jak fantazyjnie zwinięte pierożki z mięsem. Tajemnicą dania jest bulion ukryty w każdym pierogu, zmuszający do specjalnego sposobu jedzenia. Chinkali w restauracjach i barach można kupować na sztuki. Cena jednego pierożka to 50-60 teri (1 zł – 1,20 zł). 10 takich pierożków chinkali to naprawdę spory obiad. Misternie zawijane pierożki chinkali to podstawa gruzińskiej kuchni Każdy, kto słyszał o Gruzji, słyszał też o chaczapuri – słynnych plackach z twarogiem. W restauracjach płaciliśmy za nie 4-6 GEL (8-12 zł). Istnieje co najmniej kilka apetycznych odmian chaczapuri – kubdari (popularne w Swanetii, zamiast sera mamy mięso) i adżarskie chaczapuri (popularne w Adżarii, z jajkiem i masłem). Proste dania bywają najsmaczniejsze i nie ma na to lepszego dowodu niż chaczapuri. Adżarskim chaczapuri można zajadać się bez końca! Spośród wielu gruzińskich przysmaków do gustu wyjątkowo przypadły mi gruzińskie snickersy, czyli czurczchela. Orzechy w masie z soku winogronowego, kukurydzy i cukru. W zależności od wielkości – ceny od 1 GEL do 4 GEL (1,5 zł-6 zł). Czurczchela, czyli gruzińskie snickersy Gruzińskie bazary Dla osób, które w podróży szczególnie poszukują smaków, świetnym przeżyciem może być również wizyta na lokalnych bazarach. Pamiętam, że właściwie w każdej większej lub mniejszej miejscowości w Gruzji, w której byłem był jakiś bazar. Tanie pomidory, arbuzy, domowe wyroby i przetwory – jest w czym wybierać. Zawiedzeni nie powinni być również degustatorzy rodzimych trunków. Ceny na bazarach są często konkurencyjne względem sklepowych. Robienie zakupów u straganowych sprzedawców to kolejny dobry sposób na oszczędne podróżowanie po Gruzji. Ceny produktów spożywczych w Gruzji Żeby mieć lepsze wyobrażenie o wydatkach, jakie czekają na turystę w Gruzji, podaję uśrednione ceny podstawowych produktów spożywczych: lawasz, czyli popularny na kaukazie chleb – 2 zł, butelka wody 1,5 l – 2 zł, 0,5l kwasu chlebowego – 80 gr, 1 kg żółtego sera – 20 zł, 1 kg pomarańczy – 6 zł, 1 kg winogron – 7 zł, 1 kg cukru – 1,5 zł, 1 l mleka – 4 zł. Świetnym przysmakiem jest też gruziński ser Sulguni. Można go dostać w całej Gruzji Inwestowanie w złoto w dobie ogromnej inflacji to obowiązek. Sprawdziliśmy, gdzie kupić złoto. Zobacz, dlaczego inwestycja w złoto jest ok. Moja prababcia przez wiele lat oszczędzała pieniądze. Rodzina odmawiała sobie przyjemności, aby wykupić dzierżawioną ziemię. Gdy w 1950 roku przyszedł kryzys i hiperinflacja, jej oszczędności życia zmieniły się w papiery, których jedyną funkcją stało się rozpalanie pieca. Gdyby prababcia trzymała oszczędności w kruszcu, zapewne miałaby niezłą emeryturę bez ZUS. Dawniej wiedza ekonomiczna była trudna do zdobycia. Dziś można ją nabyć czytając blogi ekonomiczne lub książki wolnościowe. Warto, aby oszczędności naszego życia nie roztrwoniły się przez decyzje polityków i bankierów. Z tego artykułu dowiesz się: czy warto inwestować w złoto, kiedy warto kupić złoto, jak i gdzie kupić fizyczne złoto, jak się ustrzec przed fałszywkami, jakie są alternatywne formy inwestowania w złoto, jak anonimowo kupić złoto, gdzie przechowywać złoto, jak wysoki jest podatek od złota, czy możliwy jest zakup złota na firmę? Trzy zasady bezpiecznego inwestowania Choć złoto jest pewnym środkiem lokowania oszczędności, to mimo wszystko trzeba brać pod uwagę inne możliwości utraty kapitału. Oszczędności można stracić nie tylko na podstawie spadku kursu (giełda), czy inflacji (gotówka). W przypadku złota, utrata majątku może wyniknąć z decyzji rządu lub zwykłej kradzieży. Nie ma wolności bez odpowiedzialności, dlatego bądź odpowiedzialny za swoje oszczędności. 1. Inwestuj tyle, ile możesz stracić Ta zasada obowiązuje wyłącznie w przypadku alternatywnych form inwestowania w złoto, czyli grania na giełdzie (zakup jednostek ETF lub kontraktów terminowych). Fundusze i spółki w większości nie mają oparcia w złocie, lecz w spekulacji. W przypadku zakupu fizycznego złota ta zasada nie obowiązuje. Co do fizycznego złota, to istnieją dwie możliwości utraty środków: ingerencja państwa, kradzież. Państwo może nakazać obywatelom zwrócić całe złoto, jak to było w USA w 1933 roku. Rozporządzenie wykonawcze nr 6102 podpisane przez prezydenta USA Franklina D. Roosevelta, zmuszało ludzi do wymiany całego posiadanego złota na dolary, po z góry ustalonym kursie. Za niewykonanie polecenia groziła kara 10 lat więzienia. Podobne prawo wprowadzono w Polsce (1950r.) i w Australii (1959r.). Druga możliwość to kradzież. O ile przed kradzieżą możesz się zabezpieczyć (sposoby w dalszej części artykułu), o tyle od decyzji demokratycznych polityków jedynym ubezpieczeniem jest niezgoda na przymus i anonimowe zakupy. 2. Dywersyfikuj produkty, w które inwestujesz To, że złoto jest najbardziej trwałym sposobem przechowywania pieniędzy nie oznacza, że za całe oszczędności masz kupować sztabki i monety! Tak, jak nie warto trzymać wszystkich pieniędzy w jednym banku, tak samo ryzykowne jest inwestowanie w jeden produkt. 3. Myśl długoterminowo Kupując w 1980 roku złoto, podwoiłbyś dzisiaj swoje oszczędności. Jeśli jednak w czasie wielkiego spadku wartości wystraszyłbyś się i wyciągnął pieniądze, to straciłbyś połowę kapitału. Złoto jest inwestycją długoterminową i nie warto zaprzątać sobie głowy chwilowymi spadkami. Czy warto inwestować w złoto? 1. Zabezpieczenie przed inflacją i kryzysem W dzisiejszych czasach złoto jest jednym z najlepszych sposobów na przechowywanie oszczędności. Kruszec jest doceniany zwłaszcza w czasach kryzysów i inflacji. Gdy siła nabywcza pieniądza spada, a razem z nią topnieją nasze oszczędności, złoto pozostaje niewzruszone. Od 1970 roku cena uncji złota wzrosła z 38$ do 1250$, a więc 35-krotnie. Tymczasem wartość dolara spadła sześciokrotnie. Podobnie jest ze złotówką. Pamiętacie, ile kosztował chleb jeszcze 20 lat temu? Spadek wartości pieniądza ma związek z masowym drukowaniem pieniędzy przez państwo oraz przyzwoleniem polityków na „tworzenie pieniędzy z niczego” przez banki komercyjne. Złoto zawsze było najlepszym zabezpieczeniem przed inflacją. To tylko kwestia czasu, kiedy inflacja eksploduje. Złoto dostosuje swoją wartość do podaży pieniądza i podrożeje. Patrząc wstecz, podczas hiperinflacji w Republice Weimarskiej za 1 uncję złota można było kupić kilka lokali handlowych w centrum Berlina! Inwestycja w złoto to jeden ze sposobów oszczędzania na emeryturę. Sprawdź inne możliwości, jak oszczędzać na emeryturę bez ZUS. Zaufanie do państwa to najgorsze, co można zrobić dla siebie i przyszłych pokoleń. 2. Złoto jest niedowartościowane Cała machina pieniądza fiducjarnego oparta jest o zaufanie do państwa i bankowości. System bankowy istnieje tylko dlatego, że ludzie masowo nie wypłacają swoich pieniędzy. To, co teraz przeczytasz może wydać Ci się straszne, ale tak właśnie działa bankowość. Stopa rezerw obowiązkowych w Polsce wynosi ok. 3,5%. Oznacza to, że z każdych wpłaconych przez Ciebie 100zł, bank musi trzymać w rezerwie 3,5zł. 96,5zł pożycza ludziom, którzy najczęściej znowu wpłacają te pieniądze do banku. Bank 3,5% trzyma, a resztę pożycza itd. itd… Gdyby co dwudziesty Polak poszedł do banku wybrać wszystkie oszczędności, to system z dnia na dzień ległby w gruzach. Niestety, razem z systemem przepadłby dobytek milionów ludzi, którzy powierzyli bankom swoje pieniądze. Dlatego rządy starają się „wyciąć” z obiegu gotówkę i zastąpić ją pieniądzem elektronicznym. Dlaczego o tym piszę? Ponieważ stopa rezerw obowiązkowych dotyczy także złota! Jeśli bank otrzyma do zdeponowania 100 kg złota, to 96,5 kg złota może pożyczyć. Oczywiście nie pożycza fizycznego złota, a jedynie papier, na którym jest napisana wartość pożyczonego złota. Rynek „papierowego złota” urósł przez lata do niewyobrażalnych rozmiarów. Oznacza to nie mniej, nie więcej, jak ogromne niedowartościowanie metalu. Jeśli któregoś dnia ludzie przyjdą do banku odebrać swoje złoto, to wystarczy go dla garstki ludzi. Na potwierdzenie moich słów przedstawiam twarde dane. Handel „papierowym złotem” w 2011 odpowiadał za ponad 50 mld uncji. Roczna produkcja złota wynosi 83 mln uncji, natomiast całkowita liczba wydobytego kiedykolwiek złota wynosi 5,4 mld uncji. Tak, w obrocie jest 10 razy więcej „złota”, niż zostało wydobyte :) Jeśli ta bańka kiedyś pęknie, to mając złoto schowane w swoim skarbcu, ziemi – obojętnie, byle nie w banku, zyska ono na wartości niewyobrażalnie. Książki o inwestowaniu w złoto Na rynku wydawniczym jest kilka książek o inwestycji w złoto, które warto poznać bliżej. Najciekawsze są dwie. Są to „Inwestowanie w złoto i srebro” Tomasza Witkiewicza oraz „Jak inwestować w złoto i srebro” Michaela Maloneya. Obydwie zyskują pozytywne opinie recenzentów. Jak inwestować w złoto i srebro – Michael Maloney Zabezpiecz swoją finansową przyszłość Kup w księgarni Książka opisuje historię cykli gospodarczych, które czynią złoto i srebro najważniejszym standardem monetarnym. Ponadto z książki dowiesz się, dlaczego inwestycja w złoto to jedna z najbardziej opłacalnych, najprostszych i najbezpieczniejszych inwestycji. Autor przedstawia gdzie, kiedy i jak zainwestować pieniądze w złoto i dzięki temu osiągnąć maksymalne zyski – niezależnie od aktualnego stanu gospodarki. Wyjaśnia ponadto jak uniknąć pośredników i przejąć kontrolę nad własnymi finansami, osobiście przeprowadzając swoje inwestycje. Warto brać poprawkę na sytuację w Polsce, gdyż autor to Amerykanin. Inwestowanie w złoto i srebro – Tomasz Witkiewicz Pierwsze kroki z metalami szlachetnymi Kup w księgarni Wreszcie polski punkt widzenia na złoto. Autor wie, że Polacy nadal traktują inwestycję w złoto jako abstrakcję i coś staromodnego. Pan Witkiewicz opisuje inwestowanie w złoto materialne, fizyczne. Czytając tę książkę dowiesz się wielu przydatnych informacji podczas pierwszego etapu w przygodzie ze złotem inwestycyjnym. Autor chce, aby wiedza zawarta w książce pomogła Ci przygotować się do wejścia na rynek metali szlachetnych. Przekazuje wiedzę, którą zdobył podczas kilkunastoletniej praktyki inwestora lokującego oszczędności w metalach szlachetnych. Ponadto dzieli się sekretami właściciela firmy handlującej złotem i srebrem oraz numizmatami. Kiedy warto kupić złoto Manipulacje opisane w poprzednim punkcie mają duży wpływ na cenę złota, ponieważ rynek papierowego i fizycznego złota jest połączony. Cena kruszcu rośnie przede wszystkim w czasie kryzysów. Dlatego złoto najlepiej kupować pod koniec prosperity. W czasie, gdy gospodarka rośnie, warto stawiać na inwestycje. Osoby, które kupiły złoto w 2011 roku, czyli w czasie rekordowo wysokiej ceny, najpewniej przez długie lata będą na minusie. Nie powinny się jednak martwić, jeśli inwestują długoterminowo. Kupowanie złota to zdecydowanie inwestycja na długie lata, a wyjątkiem są ETF-y. Ci, którzy kupili złoto na początku lat 80. musieli czekać prawie 30 lat na wzrosty. Na poniższym wykresie kursu złota widać wyraźnie długoletni trend wzrostowy. cena złota, wykres 1970 – 2017 Warto wiedzieć, że na spadek cen złota w 2013 roku (widać to na wykresie) miała wpływ wyprzedaż złota przez Cypr. Pomoc zagranicznych organizacji dla zadłużonych krajów jest często uwarunkowana. Takim warunkiem jest np. sprzedaż złota trzymanego w skarbcach. Cena złota rośnie, gdy utrzymywane są niskie stopy procentowe. Wraz ze wzrostem stóp procentowych, inwestorzy przekierowują kapitał do obligacji i lokat bankowych, w efekcie czego cena złota zaczyna spadać. Jak znaleźć dilerów złota? Najprościej wpisać w wyszukiwarce „złoto inwestycyjne” i przejrzeć kilku pierwszych dilerów. Dla potrzeb artykułu, ceny złota zaczerpnąłem z mennicy państwowej, choć jest to jeden z najdroższych sprzedawców. O wiele taniej możesz kupić złoto bezpiecznie w sklepie który ma siedzibę w Katowicach. Warto przy każdym większym zakupie pytać o rabat. Na cenę złota składa się spot (cena właściwa po kursie) i marża dilera. Sprawdź też: Ranking sklepów ze złotem – gdzie kupić złoto inwestycyjne? Złoto inwestycyjne – złotem inwestycyjnym jest złoto w postaci sztabek lub płytek o próbie co najmniej 0,995 oraz złoto reprezentowane przez papiery wartościowe. Ponadto złotem inwestycyjnym są również monety spełniające cztery warunki: posiadają próbę co najmniej 0,900 (1), zostały wybite po 1980 r. (2), są lub były obowiązującym środkiem płatniczym w kraju pochodzenia (3), są sprzedawane po cenie, która nie przekracza o więcej niż 80% wartości rynkowej złota zawartego w monecie. a) złote sztabki Myśląc o zakupie złota, większość ludzi ma przed oczami złote sztabki. Takie, które widzieli w filmach :) Dobra wiadomość jest taka, że istnieje możliwość zakupu złota w formie sztabek. W czasach pokoju łatwiej sprzedać sztabkę niż monetę, z uwagi na większy popyt na ten rodzaj złota. Zła wiadomość – w przypadku wojny trudno będzie nimi płacić. Zwłaszcza, jeśli kupisz ciężką sztabkę. Najtańsze sztabki ważą 1 gram i kosztują ok. 200 – 300 zł. 1-uncjowa sztabka (31,1 g) to wydatek rzędu 5000 – 6000 zł. Ceny są oczywiście uzależnione od kursu złota. Złote sztabki – różne wielkości Ceny złotych sztabek w Mennicy Polskiej – różnica między 2018 a 2021 rokiem 1g – 205 zł (2018 rok) / 325 zł (2021 r.) 2g – 375 zł (2018 rok) / 590 zł (2021 r.) 5g – 900 zł (2018 rok) / 1445 zł (2021 r.) 10g – 1760 zł (2018 rok) / 2780 zł (2021 r.) 20g – 3485 zł (2018 rok) / 5515 zł (2021 r.) 1oz. (uncja) – 5200 zł (2018 rok) / 8255 zł (2021 r.) 50g – zł (2018 rok) / zł (2021 r.) 100g – zł (2018 rok) / zł (2021 r.) 500g – zł (2018 rok) / zł (2021 r.) 1000g – 164 020 zł (2018 rok) / zł (2021 r.) b) złote monety O wiele bardziej bezpieczną inwestycją od zakupu sztabek jest zakup złotych monet. Monety są nieco droższe (działa tutaj efekt skali, monety są lżejsze), ale na wypadek wojny będą o wiele lepszym środkiem płatniczym. Kupując złote monety warto brać pod uwagę wyłącznie monety bulionowe (bez wartości numizmatycznych). Najbardziej popularne monety bulionowe to: Krugerrandy z RPA, kanadyjski Liść Klonowy, australijski Kangur i austriacka Filharmonijka. Tego typu monety ważą 1 oz. Lżejszych nie opłaca się kupować z uwagi na cenę. Cena monety 1 oz to spot + ok. 4% marży, natomiast przy lżejszych monetach marża dilera rośnie kilkukrotnie. Złote monety, od lewej: (1)australijski Kangur, (2)amerykański Orzeł, (3)kanadyjski Liść klonowy, (4)Krugerrand z RPA, (5)Filharmonicy z Austrii. Jeszcze jedną zaletą monety bulionowej jest jej sklasyfikowanie jako legalnego środka płatniczego. To zapewnia Ci możliwość przewiezienia jej z kraju do kraju. Ceny złotych monet w Mennicy Polskiej – różnica między 2018 a 2021 rokiem Australijski Kangur 1/2 oz – 2735 zł (2018 r.) / 4255 zł (2021 r.) Kanadyjski Liść Klonowy 1/2 oz – 2735 zł (2018 r.) / 4255 zł (2021 r.) Krugerrand RPA 1/2 oz – 2735 zł (2018 r.) / 4255 zł (2021 r.) Filharmonicy Wiedeńscy 1 oz – 5130 zł (2018 r.) / 8000 zł (2021 r.) Bielik – 100-lecie Odzyskania Niepodległości 1 oz – 5105 zł (2018 r.) / 8975 zł (2021 r.) Podróbki złota – jak się ustrzec Inwestowanie w złoto to także wiedza. Jeśli diler, od którego chcesz kupić złoto działa na rynku od kilku lat i posiada sklep stacjonarny, to można być w miarę pewnym co do uczciwości. W sklepie stacjonarnym powinieneś móc kupić za gotówkę najpopularniejsze złote monety: Krugerrand, kanadyjski liść klonowy i wiedeńskich filharmoników. Podstawową zasadą bezpieczeństwa jest zakup za gotówkę, na miejscu, z ręki do ręki. Wysyłki są odradzane, ale i praktykowane ze względów wygody. Kupowanie złota przez Internet to zawsze ryzyko. Najbezpieczniej jest dokonać zakupu złota w banku lub mennicy. Ryzykowniejsze jest kupowanie sztabki złota ważącej 100g, niż takiej, która waży 1 oz. Większe sztabki można łatwiej podrobić. Znane są przypadki sprzedaży sztabek złota ważących nawet 100g, które jak się okazywało były pozłacanym wolframem. Monety bulionowe także są podrabiane, głównie w Chinach. Więksi dilerzy muszą dbać o bezpieczeństwo swoich klientów, dlatego polecane jest kupowanie właśnie u nich. Czasem warto zapytać firmę, czy posiada urządzenie potrafiące wykryć podróbki. Znaczące firmy posiadają spektrometr do badania monet, co w sumie wyklucza zakup fałszywki. Mennice co roku wprowadzają nowe utrudnienia dla fałszerzy. W celu większego bezpieczeństwa warto kupować monety z aktualnych roczników. sztabka złota podrobiona wolframem Własny test na prawdziwość możesz wykonać za pomocą magnesu. Złoto jest obojętne magnetycznie, w przeciwieństwie do metali. Jeżeli po przystawieniu magnesu do monety wyczujesz przyciąganie, to niewątpliwie masz do czynienia z podróbką. Z pomocą przychodzi także technologia. Na rynku istnieją aplikacje (np. Bullion Test), które pozwalają stwierdzić prawdziwość monet. Kolejna opcja na sprawdzenie prawdziwości, to porównanie zakupionej monety z oryginalną specyfikacją. Do tego celu służy np. suwmiarka. Poniżej tabela z oryginalnymi specyfikacjami złotych monet: Krugerrand RPA Filharmonicy AUSTRIA Liść klonowy KANADA Kangur AUSTRALIA grubość 2 średnica 37 30 waga g g 31103 g g Alternatywne formy inwestowania w złoto Alternatywne formy inwestowania polegają na handlu „papierowym złotem” i spekulacji. Jeżeli chcesz zakupić ETF-y na złoto, akcje spółek wydobywających złoto lub zainwestować w kontrakty terminowe, musisz otworzyć konto maklerskie. W Polsce jedną z popularniejszych i bezpiecznych platform maklerskich jest XTB .COM. Możesz założyć testowe konto demo i wypróbować platformę inwestycyjną. 1. Złote fundusze ETF Jedną z najbardziej powszechnych form inwestowania w złoto jest zakup jednostek funduszy ETF. Jednostki udziału w funduszach ETF są łatwe do zakupu i sprzedaży, a marża jest o wiele niższa niż w przypadku fizycznego złota. Popularne ETF-y to np. ZKB (Zuricher Kantonal Bank) i Physical Swiss Gold Shares, które inwestują w metal i posiadają własne skarbce. Jednostki można wymienić na fizyczny metal, choć w regulaminach ETF-ów są zapisy, że w szczególnych wypadkach fundusz ma prawo rozliczyć jednostkę w gotówce. To chyba mówi wszystko :) Są też fundusze, które obecnie nie inwestują już w fizyczne złoto, tylko w „papier”. Poznamy je po skrócie GLD. Kontrakty terminowe, bo o nich mowa, polegają na sprzedaży dokumentów oświadczających, że zakupią metal w danym czasie po danej cenie. Gdy przychodzi do rozliczenia, strony wymieniają się gotówką zamiast złotem. Różne formy inwestycji w złoto 2. Akcje spółek wydobywających złoto Inwestowanie w spółki, które wydobywają złoto, wymaga znajomości rynku i przewidywania ruchów. Ryzyko związane z kupowaniem akcji kopalni to nie tylko kwestie ceny złota, ale także górniczych protestów, powodzi jak i działalności państw. Warto zauważyć, że w przypadku zakupu akcji spółek, finalnie inwestujemy w przedsiębiorstwo, a nie w złoto. 3. Kontrakty terminowe – inwestowanie w złoto na giełdzie Inwestycja w kontrakty terminowe to jeszcze większe ryzyko, niż w przypadku inwestycji w spółki czy ETF-y. Giełdy działają na podstawie lewara, mają swoje regulaminy i mogą zrobić dosłownie wszystko, abyś zarobił jak najmniej. Jest to gra typu short, a więc inwestycja krótkoterminowa. Potrzebujesz do niej nie tylko wiedzy z zakresu gospodarki, ale i wiedzy technicznej związanej z interpretacją historyczną wykresów. Aby inwestować na giełdzie załóż konto maklerskie – sprawdź jakie konto maklerskie wybrać. Jak anonimowo kupić złoto? Do niedawna, anonimowo można było kupić wyłącznie złoto fizyczne. Wymiana złoto – gotówka następowała w sklepie stacjonarnym. Od niedawna, za sprawą rządów PiS, państwo postanowiło przyjrzeć się sprawie. Dilerzy mają obowiązek spisania imienia i nazwiska oraz PESEL-u kupującego. Wynika to ustawy o VAT. Niektórzy dziwią się, gdyż przy zakupie złota nie płaci się VAT. Otóż politycy wymyślili to w ten sposób, że złoto jest obwarowane podatkiem VAT, ale stawka wynosi 0%. Państwo polskie kolejny raz próbuje pod pozorem bezpieczeństwa kontrolować jednostkę. Najwidoczniej zdają sobie sprawę, że posiadacze złota będą w przyszłości łakomym kąskiem. Jak kupić złoto anonimowo na białym rynku? Teoretycznie nie ma takiej możliwości. W praktyce, dilerzy nie mogą sprawdzać dowodu osobistego. Muszą uwierzyć Ci na słowo, że podczas zakupów podałeś poprawne dane osobowe… Zatem – zakup złota anonimowo stał się praktycznie zakazany. Czy państwo może skonfiskować złoto? Dlaczego warto kupić złoto anonimowo? Wspomniałem na początku, że w 1933 roku rząd USA pod groźbą kary więzienia nakazał obywatelom pozbycie się złota. Państwo wymieniało złoto na dolary po ustalonym kursie. Obowiązkowi poddało się mniej niż 25% posiadaczy złota. Ci, którzy nie wystraszyli się rządu i zachowali złoto (3/4 Amerykanów), zarobili na tym duże pieniądze. Podobny przypadek mamy w polskiej historii. 28 października 1950 r. polski rząd uchwalił prawo konfiskujące złoto. Za posiadanie złota groziła kara 15 lat więzienia, za handel – kara śmierci. Polacy musieli odsprzedać państwu całe posiadane złoto i obce waluty. Ceny skupu były tak niskie, że w praktyce była to kradzież. Dlaczego większość Polaków mogła sprzeciwić się państwu i zachować rodzinne oszczędności? Ponieważ nabyli złoto anonimowo! Gdzie przechowywać złoto Inwestowanie w złoto to także kwestia bezpieczeństwa i odpowiedzialności. Nie warto kupować złota, jeśli nie masz pomysłu, gdzie będziesz je przechowywać. Poniżej przeczytasz o kilku możliwościach. Wybierz najlepszą dla siebie. 1. Przechowalnia złota – skrytki depozytowe Zagraniczne skrytki depozytowe Podobnie jak istnieją przechowalnie bagażu, tak samo istnieją prywatne przechowalnie złota. Jedną z najbardziej znanych jest Loomis Schweiz AG (dawniej Viamat International), która swoją siedzibę ma w Szwajcarii. Firma zajmuje się transportem i przechowywaniem wszelkich dóbr o dużej wartości. Jej działalność sięga lat 50′ XX wieku. Oprócz Szwajcarii, firma ma swoje siedziby w Wielkiej Brytanii, Francji, Niemczech, USA, Emiratach Arabskich, Brazylii i Hongkongu. Aby przechować złoto w skarbcu tej firmy musimy zapłacić kilkaset złotych miesięcznie. Rzecz jasna firma wyklucza ubezpieczenie, gdyby wojna objęła swoim zasięgiem Szwajcarię. Ceny innych firm przechowujących złoto: Swiss Gold Safe Ltd (Szwajcaria) – od 513 CHF Bank Credit Suisse (Szwajcaria) – od 200 CHF Abbey & Fox Safe Deposits (Anglia) – od 150 GBP Goldkontor Hamburg GmbH (Niemcy) – od 285 EUR Czy przechowanie złota poza granicami kraju jest rozsądne? I tak, i nie. Z jednej strony historia Szwajcarii pokazuje, że rządzący krajem są ludźmi rozsądnymi i mało prawdopodobne, aby któregoś dnia przystąpili do wojny lub mieli znacjonalizować sejfy prywatnych firm. Z drugiej strony, na wypadek wojny warto mieć złoto przy sobie. Transport złota do Polski wiąże się z opłatami celnymi. Polskie skrytki depozytowe Nie każdy wie, że także w Polsce działają prywatne przechowalnie złota, tzw. skrytki depozytowe. Ceny są oczywiście uzależnione od wielkości skrytki. Dla zainteresowanych polecam wygooglować hasło „skrytki depozytowe”. Co do bezpieczeństwa skrytek, to historia pokazuje, że w 1939 roku 90% zasobów Mennicy Polskiej została wywieziona z kraju przez Niemców. Można przypuszczać, że podobnie stałoby się ze skrytkami prywatnymi. Skrytki prywatne są konkurencją dla skrytek bankowych. Ceny polskich firm przechowujących złoto: Śląskie Sejfy (Katowice) – od 1200 zł Twój Skarbiec (Lublin) – od 350 zł 2. Skrytka w banku Skrytka w banku to jeden z bezpieczniejszych pomysłów przechowywania metali. Rzecz jasna, jeśli mamy na myśli czas pokoju i brak kryzysów :) Wystarczy jednak „run na bank” zapoczątkowany jakimś wydarzeniem i dostęp do naszej skrytki może zostać zablokowany. Skrytka w banku nie jest całkowicie nasza. Bank na mocy polskich przepisów ma obowiązek udostępnić zawartość skrytki na wniosek: Straży Granicznej, ABW, Służby Celnej, Policji, CBA, prokuratury jak i komornika. W oparciu o postanowienia sądu, prokuratora lub Generalnego Inspektoratu Kontroli Skarbowej, bank ma prawo zablokować dostęp do skrytki i wstrzymać wydanie jej zawartości. Jak widzisz, w przypadku wplątania się w zatarg z państwem, bank nie pomoże Ci zachować oszczędności. Skrytki bankowe mają tylko niektóre banki i wyłącznie w wybranych miejscach. Ceny skrytek bankowych nie są wysokie. 250 zł rocznie za skrytkę wielkości 10 x 20 x 43 cm, w której zmieści się ponad 150 kg złota, to nieduża kwota. Problemem jest jednak dostępność. Skrytek jest mało i są w pierwszej kolejności przeznaczone dla „ważnych” klientów. Ceny skrytek bankowych: PKO BP – od 350 zł BGŻ BNP Paribas – od 360 zł ABS Bank – od 250 zł Bank Spółdzielczy w Krzyżanowicach – od 250 zł 3. Sejf do trzymania złota Sejf w domu może przydać się nie tylko do trzymania gotówki, broni (oczywiście legalnej), kodów do portfeli kryptowalut, ale także do przetrzymywania złota. Ceny sejfów zaczynają się od 100 zł, ale tego typu ustrojstwa mogą nie wytrzymać mocniejszego uderzenia młotkiem. Czasem zakopanie takiego sejfu lub wmurowanie w tylko nam wiadomym miejscu może wystarczyć. Mocne sejfy to wydatek rzędu kilku-, kilkunastu tysięcy złotych. Takich nawet atom nie ruszy :) Przykładowe sejfy: Yale Sejf domowy – sprawdź ceny Masterlock (odporny na ogień i wodę) – sprawdź ceny Kasa pancerna – sprawdź ceny Sejf Polaszek S1 (możliwy do przechowywania broni) – sprawdź ceny Specjaliści od bezpieczeństwa radzą, aby posiadane kosztowności i złoto schować w kilku miejscach. Osobiste trzymanie fizycznego złota wydaje się najrozsądniejsze na trudne czasy. W czasach pokoju i spokoju gospodarczego, bezpieczniejszym rozwiązaniem wydają się skrytki depozytowe w bankach i prywatnych firmach. Podatek od złota Złoto jest obwarowane podatkiem VAT w wysokości 0%. Co do podatku dochodowego, to jest tutaj równie ciekawa interpretacja. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji z 29 maja 2012 r. (IPPB2/415-209/12-4/AK) stwierdził, że nie trzeba płacić podatku dochodowego z tytułu sprzedaży, jeśli zbycie złota będzie miało miejsce po upływie pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpił jego zakup. Złoto inwestycyjne (sztabki złota, złote monety bulionowe) należy bowiem zgodnie z przepisami traktować jako „rzeczy”. Tak samo wypowiedział się np. Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji z 2 lutego 2012 r. (nr ITPB1/415-1104/11/TK) i interpretacji z 17 lutego 2012 (nr ITPB1/415-1187/11/MR), a wcześniej np. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji z 15 maja 2009 r. (nr ILPB2/415-190/09-2/ES). Jeżeli sprzedaż złota (czy innych metali szlachetnych) nastąpi przed upływem 6 miesięcy, w których nastąpił zakup – dochód podlega opodatkowaniu PIT. Nie trzeba płacić zaliczki na PIT w ciągu roku. Po zakończeniu roku podatkowego, w którym osiągnięto dochód z tego tytułu, należy wykazać te dochody w rubryce „inne źródła” (PIT-36). Co ciekawe, Ministerstwo Finansów oraz Krajowa Informacja Podatkowa stanęli na stanowisku, że dochód ze sprzedaży złota należy opodatkować. Ich opinie nie są jednak wiążące z punktu widzenia prawa. Zwyczajowo przyjęte prawo mówi, że zakup fizycznego złota nie jest opodatkowane (gdy sprzedaż nastąpi po pół roku od zakupu), z kolei zakup „papierowe złota” (ETF, opcje itp.) już tak. Będzie to bowiem lokata inwestycyjna. Zakup złota na firmę Niekiedy przedsiębiorcy chcieliby kupić złoto na firmę i skorzystać ze wszystkich możliwości podatkowych, jakie przychodzą do głowy. Niestety, w przypadku złoto nie jest tak kolorowo. Zakup złota na firmę jest obwarowane wieloma przepisami, ponieważ jest uznane za handel złotem. A ten, jak wiadomo – nie jest prosty do rejestracji. Zakup i sprzedaż złota przez firmę wymaga posiadania pozwolenia kantorowego wydawanego przez NBP. Jak twierdzi pan Przemysła A. Słomski z bloga obecnie przepis ten jest martwy, a sankcje za nieposiadanie pozwolenia nie są przyznawane. Nie można jednak wykluczyć, że fiskus w geście desperacji weźmie się kiedyś za ten temat. Jeśli mimo wszystko zdecydowałbyś się na zakup złota na firmę, musisz wiedzieć o kwestiach podatkowych. O ile osoba fizyczna nie zapłaci podatku od dochodów przy sprzedaży, gdy miała złoto min. pół roku, o tyle firmę ten przepis nie obowiązuje. Przedsiębiorca musi zapłacić podatek dochodowy przy sprzedaży złota bez względy na okres posiadania kruszcu. Rzecz jasna wliczanie w koszty zakupu złota jest niemożliwe, jeśli nie jest to związane z prowadzoną działalnością. Kolejną sprawą jest VAT przy sprzedaży złota przez firmę. Złoto sprzedaje się jako VAT „zwolniony”, zatem nie masz możliwości odliczenia VAT-u. Podsumowanie Posiadając fizyczne złoto, nie interesują Cię światowe kryzysy, spadki na giełdach, inflacja i inne okresy, w których ludzie tracą swoje oszczędności. Możesz być nastawiony na inwestycję i spekulowanie, że przyszła cena będzie wyższa niż obecna. Możesz też chcieć zabezpieczyć swój kapitał i domniemywać, że wartość złota w długoterminowym okresie utrzyma swój poziom. Osobiście preferuję drugie podejście. Inwestowanie w złoto w dłuższej perspektywie czasu prawie zawsze jest korzystne. Warto też popatrzeć na bezpieczeństwo. Inwestowanie w złoto wydaje się o wiele bardziej bezpieczne, aniżeli w inwestycja w Bitcoin lub inne kryptowaluty. Różnica polega jednak na tym, że na kryptowalutach można się o wiele szybciej dorobić. Budujemy społeczność – przyłącz się! Informacje przedstawione na tej stronie internetowej są prywatnymi opiniami autora i nie stanowią rekomendacji inwestycyjnych, w rozumieniu Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 października 2005 roku, w sprawie informacji stanowiących rekomendacje dotyczące instrumentów finansowych, ich emitentów lub wystawców (Dz. U. z 2005 roku, Nr 206, poz. 1715) . Czytelnik podejmuje decyzje inwestycyjne na własną odpowiedzialność. Złoto inwestycyjne jest jedną z najczęściej wybieranych form lokaty kapitału przez inwestorów długoterminowych, którzy poszukują efektywnego zabezpieczenia przed utratą wartości pieniądza w czasie. Szczególnie w okresach podwyższonej zmienności na rynkach finansowych złoto stanowi swego rodzaju „ubezpieczenie” portfela inwestycyjnego ze względu na niską korelację z innymi klasami aktywów. Kluczowym czynnikiem, który sprawia, że złoto doskonale sprawdza się w roli zabezpieczenia kapitału jest to, że podaż tego metalu – w przeciwieństwie do „papierowego” pieniądza – jest ograniczona. Kolokwialnie rzecz ujmując złota nie można „dodrukować”. Nie można go również zniszczyć – złoto zawsze pozostanie złotem, można je jedynie dowolnie formować czy dzielić. Fizyczne złoto inwestycyjne, czyli złote sztabki i monety bulionowe Łatwa podzielność złota sprawia, że można z niego wytwarzać monety bulionowe czy sztabki bardzo małe, jak i dużo większe. Dzięki temu złoto jest doskonałym rozwiązaniem inwestycyjnym zarówno dla osób, które dysponują niewielkim kapitałem, jak również tych, którzy posiadają zdecydowanie większe nakłady środków finansowych. I jedni i drudzy przed podjęciem decyzji o ulokowaniu kapitału w tym metalu, w pierwszej kolejności stają w obliczu pytania, moneta czy sztabka złota – co wybrać na inwestycję w złoto? Przyjrzyjmy się zatem bliżej temu, co w tym zakresie oferuje rynek – bo oferuje wiele. Osoby, które pierwsze kroki na rynkach finansowych mają już za sobą, zapewne są świadome, że nie każde złoto dobrze sprawdzi się w obszarze inwestycji. Mimo że zwykło się mówić, iż złoto to złoto, a najważniejszy jest fakt posiadania kruszcu, w przypadku zakupu tego metalu stricte z myślą o inwestycji warto brać pod uwagę produkty o jak najwyższej zawartości czystego złota. Dlatego inwestycja w złoty pierścionek czy przyozdobioną złotem szkatułkę nie będzie najlepszym rozwiązaniem – w obu przypadkach „przepłacamy”, co z natury rzeczy kłóci się z ideą inwestowania. Najlepszym rozwiązaniem jest skierowanie swojej uwagi w kierunku produktów stworzonych bezpośrednio z myślą lokowaniu kapitału. Takimi produktami są złote monety bulionowe i sztabki złota. Co brać pod uwagę przy zakupie złota inwestycyjnego? Chociaż inwestowanie w złote monety na kilku płaszczyznach różni się od inwestycji w sztabki złota, tym co je łączy, jest to, że w obu przypadkach należy wybierać produkty oferowane przez największe mennice, które cieszą się dobrą sławą na całym świecie. Wybór rafinerii mogącej poszczycić się akredytacją LBMA jest niejako gwarancją najwyższej jakości i rozpoznawalności w każdym zakątku globu. Poszukując odpowiedzi na pytanie, co brać pod uwagę przy zakupie złota inwestycyjnego, nie można zapominać, że „giganci” z rynku metali szlachetnych rzadko kiedy – o ile w ogóle – zajmują się dystrybucją produktów wśród inwestorów detalicznych, dlatego warto znaleźć zaufanego dealera złota. Wraz z rosnącą popularnością tego kruszcu wzrosła liczba podmiotów oferujących złoto inwestycyjne w postaci sztabek i monet. Niemniej jednak w dalszym ciągu jedynie nieliczni dealerzy mogą pochwalić się bezpośrednimi kontaktami z największymi producentami. Firma Tavex jako bezpośredni dystrybutor takich mennic jak Perth Mint, PAMP, Valcambi czy Münze Österreich nie tylko gwarantuje autentyczność oferowanych produktów, ale również może oferować je w najbardziej konkurencyjnych cenach na polskim rynku biorąc pod uwagę dostępność od ręki – wszystkie produkty, które oferujemy w sprzedaży, fizycznie znajdują się w naszych magazynach. Więcej na temat tego, co brać pod uwagę przy wyborze dealera złota, znajdziesz w artykule: Czym kierować się przy wyborze dealera złota? Jakie złoto inwestycyjne kupować? Poza popularnością danego produktu na rynkach finansowych warto kierować się wysokością premium powyżej rynkowej ceny złota – im niższa cena zakupu, tym więcej złota możemy za określoną kwotę zakupić. Warto tutaj podkreślić, że najlepszą ceną za gram charakteryzują się produkty o wadze od 1 uncji trojańskiej wzwyż. Nie dyskwalifikuje to jednak mniejszych wagowo produktów – są one dobrym rozwiązaniem dla inwestorów, którzy nie dysponują kapitałem pozwalającym na jednorazowy zakup co najmniej 1 uncji, lecz zamierzają poszerzać swoje zasoby w złocie regularnie. Systematyczność chroni inwestora przed krótkoterminowymi wahaniami cen tego kruszcu w rezultacie praktycznie w całości niwelując wpływ różnic cenowych. Więcej na temat inwestowania małego kapitału w złoto i produktach wartych uwagi przy lokowaniu niewielkiego kapitału w tym metalu znajdziesz w artykule: Jak inwestować małe kwoty? Inwestowanie małego kapitału w złoto. Złoto inwestycyjne – co kupić? Sztabki czy monety? Skoro już wiemy, czym warto kierować się przy zakupie złota z myślą o inwestycji, skupmy się na odpowiedzi na pytanie, co kupić, złote sztabki czy monety? Co wyróżnia złote sztabki na tle monet? Specyfika złotych sztabek Gdy spojrzymy na złoto z perspektywy czysto finansowej główną przewagą złotych sztabek nad złotymi monetami bulionowymi jest z reguły korzystniejsza cena za gram złota, co jest związane z kosztami procesu produkcyjnego. Zważywszy jednak na to, iż złoto jest traktowane jako inwestycja długoterminowa, te dysproporcje nie czynią aż tak znaczącej różnicy. Co jeszcze wyróżnia złote sztabki? Czy warto zainwestować w złote sztabki? Zdecydowanie istotniejszą kwestią przemawiającą za inwestycją w złote sztabki jest większa rozpiętość wagowa dostępnych produktów niż w przypadku monet bulionowych. Co do zasady w ofercie najpopularniejszych producentów złota znajdziemy sztabki już od 1 grama do 1000 gramów – 1 g, 2,5 g, 5 g, 10 g, 20 g, 1 oz (w przybliżeniu 31,1 g), 50 g, 100 g, 250 g, 1000 g. W przypadku najpopularniejszych bulionówek, gros producentów oferuje w sprzedaży monety o wadze 1/25 oz, 1/10 oz, ¼ oz, ½ oz oraz 1 oz. Odpowiedź na pytanie, czy warto zainwestować w złote sztabki nasuwa się więc sama – próg wejścia na rynek jest niższy niż w przypadku złotych monet inwestycyjnych. Co odróżnia inwestowanie w złote monety od sztabek? Z kolei do czynników przemawiających za wyborem złotych monet inwestycyjnych niewątpliwie należy zaliczyć to, że zdecydowana większość najpopularniejszych „bulionówek” posiada nominał. Wobec tego nawet jeśli przy obecnych cenach złota znacznie przewyższających wartość nominalną poszczególnych monet nikt nie posługuje się nimi przy realizowaniu płatności, niewątpliwie jest to pewien plus przemawiający za ich wyborem. Co jeszcze odróżnia inwestowanie w złote monety od sztabek? Z pewnością jest prostota w weryfikacji autentyczności. W tej „rozgrywce” również wygrywają złote monety bulionowe. Nie stawia to jednak złotych sztabek w świetle gorszej opcji inwestycyjnej. Każda złota sztabka jest bowiem oryginalnie zapakowana w tzw. CertiPack, czyli opakowanie z tworzywa sztucznego będące jednocześnie certyfikatem autentyczności produktu, które dodatkowo posiada numery seryjne. Więcej na temat pakowania złotych sztabek przeczytasz w artykule: Co to jest CertiPack (CertiCard)? Złoty certyfikat. Czy warto inwestować w złote monety bulionowe? Dodatkową wartością w przypadku monet jest potencjalny wzrost wartości numizmatycznej konkretnych roczników, bowiem wielu kolekcjonerów ceni sobie rzadziej spotykane produkty. Ciężko jednak tutaj zagwarantować konkretny zysk, gdyż wszystko zależy od późniejszego zapotrzebowania wśród inwestorów. Niemniej jednak, bez wątpienia sprawia to, że warto inwestować w złote monety bulionowe. And last but not least – kwestia estetyki. Złote monety bulionowe będą doskonałym rozwiązaniem dla inwestorów, którzy nie tylko poszukują sposobu na bezpieczne ulokowanie kapitału, ale również są wyjątkowo wrażliwi na sztukę. Monety inwestycyjne ze złota charakteryzują się bowiem niezwykłymi motywami oraz zapierającą dech w piersiach estetyką wykonania, która dodatkowo podkreśla unikatowość metalu, jakim jest złoto. Zważywszy jednak, że ostatecznie liczy się ilość posiadanego kruszcu, odpowiedź na pytanie, złote monety czy sztabki – co wybrać na inwestycję w złoto? stanowi drugorzędną kwestię – niezależnie od tego, czy zdecydujemy się na zakup sztabki, czy monety w obu przypadkach będzie to tak samo dobry wybór!

czy warto kupić złoto w gruzji